Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK), kayıt dışı ekonomiyle mücadele ve yasa dışı bahis başta olmak üzere suç gelirlerinin finansal sistem üzerinden dolaşımını engellemek amacıyla para transferlerine ilişkin önemli bir düzenlemeyi gündeme aldı. İlk etapta 1 Ocak 2026’da yürürlüğe girmesi planlanan uygulama ertelenmiş, yapılan teknik ve operasyonel değerlendirmelerin ardından bazı eşikler revize edilmiştir.
Başlangıçta 200.000 TL olarak açıklanan bildirim sınırı, yeni değerlendirmeler sonucunda 400.000 TL’ye yükseltilmiştir. Böylece sistem, daha seçici ve risk odaklı bir yapıya kavuşturulmuştur.
Düzenlemenin Dayanağı ve Hedefi
Hazırlanan Genel Tebliğ Taslağı, uluslararası standartlara uyum ve özellikle FATF tavsiyeleri çerçevesinde, 5549 sayılı Kanun’un uygulamasını güçlendirmeyi amaçlamaktadır. Temel hedef;
Suç gelirlerinin aklanmasının önlenmesi,
Terörün finansmanıyla mücadele,
Kayıt dışı ekonomik faaliyetlerin azaltılmasıdır.
Bu kapsamda “müşterinin tanınması” (KYC) ilkesi daha sıkı bir çerçeveye oturtulmaktadır. Özellikle:
Elektronik transferler (EFT/havale),
Nakit işlemler
gibi finansal hareketlerde, işlemin kaynağı ve amacının daha açık biçimde beyan edilmesi beklenmektedir. Gerektiğinde bu beyanın belgeyle desteklenmesi de talep edilebilecektir.
Yeni Sistem Nasıl İşleyecek?
15 Mart 2026 itibarıyla aynı gün içinde tek seferde ya da parçalı işlemlerle toplamı 400.000 TL’yi aşan transferlerde, gönderici tarafından en az 20 karakter uzunluğunda açıklama girilmesi zorunlu olacaktır. Bu açıklama, işlemin amacını net biçimde ortaya koymalıdır.
Ancak düzenleme yalnızca bu eşikle sınırlı değildir. Tutar arttıkça yükümlülükler de kademeli olarak artmaktadır:
400.000 TL üzeri işlemler: En az 20 karakterlik zorunlu açıklama.
2 milyon TL – 20 milyon TL arası: “Nakit İşlem Beyan Formu” doldurulması.
20 milyon TL üzeri işlemler: Fon kaynağına ilişkin ek bilgi ve belge sunulması.
Bankalar, yapılan açıklamayı yetersiz görmeleri halinde transferi gerçekleştirmeme yetkisine sahip olacaktır. Bu durum, bankacılık ekranlarında “açıklama alanı”nın teknik bir formalite olmaktan çıkıp hukuki sorumluluk doğuran bir unsur haline gelmesi anlamına gelmektedir.
Ayrıca söz konusu yükümlülükler yalnızca internet ve mobil bankacılık işlemleriyle sınırlı değildir; ATM üzerinden yapılan belirli tutarın üzerindeki işlemler için de aynı kurallar geçerli olacaktır.
İstisnalar
Bazı işlemler düzenleme kapsamı dışında bırakılmıştır:
Aynı kişiye ait hesaplar arası transferler,
Müşterinin kamu kurumu veya kuruluşu olması,
Bankalar arası işlemler ve müşterinin banka olması,
Muhabir bankacılık faaliyetleri,
ATM üzerinden yapılan ve belirlenen eşikleri aşmayan transferler,
ATM’de 400.000 TL’yi geçmeyen nakit işlemler.
Genel Değerlendirme
Yeni düzenleme, finansal sistemde şeffaflığı artırmayı ve şüpheli para hareketlerini daha erken aşamada tespit etmeyi hedeflemektedir. 400.000 TL ve üzerindeki işlemler için açıklama ve hukuki dayanak zorunluluğu, yüksek montanlı transferlerde ise beyan ve belge yükümlülüğü getirilmesi; bankacılık işlemlerini daha denetlenebilir bir zemine taşımaktadır.
Özellikle yapay zekâ destekli veri analiz sistemlerinin bankacılık altyapısında daha yaygın kullanılacağı düşünüldüğünde, para giriş-çıkış hareketlerinin çok daha detaylı inceleneceği öngörülmektedir. Bu nedenle bireylerin ve işletmelerin yüksek tutarlı transferlerde açıklama ve belge yükümlülüklerine dikkat etmeleri, olası gecikme veya işlem reddi riskini minimize etmek açısından önem taşımaktadır.
Özetle, 15 Mart 2026 itibarıyla para transferlerinde “açıklama” artık teknik bir detay değil; hukuki ve mali sorumluluk doğuran bir unsur haline gelmektedir.